G3 Foresight Forum

 ΠΟΙΑ Η ΔΙΑΦΟΡΑ ΤΟΥ "FORESIGHT" ΑΠΌ ΤΟ "FORECASTING"

Μετά την δημόσια ανακοίνωση του Συνεδρίου "G3 Foresight Forum", πολλοί φίλοι με ρώτησαν: "ποiα η διαφορά του Foresight από το Forecasting".

Η διαφορές αυτές είναι ουσιαστικές τόσο ως προς τον σκοπό όσο και ως προς τον χρόνο που αναφέρονται, την διαδικασία τους τους αλλά και τα μεθοδολογικά εργαλεία που χρησιμοποιούνται σε αυτήν. Υπάρχουν διαφορετικές προσεγγίσεις και στόχοι στην διαδικασία προβλεπτικής ανάλυσης, ιδιαίτερα στον τομέα της στρατηγικής και του σχεδιασμού για το μέλλον.

1. Το foresight (προβλεπτική ανάλυση ευρέων τάσεων) αφορά την συστηματική εξερεύνηση εναλλακτικών μελλοντικών εξελίξεων τάσεων και προοπτικών (χωρίς να επικεντρώνεται στην ακριβή πρόβλεψη), δίνοντας έμφαση στην προετοιμασία και την προσαρμοστικότητα των φορέων λήψης αποφάσεων για βελτίωση του στρατηγικού σχεδιασμού αλλά και της στρατηγικής και της ανθεκτικότητας για να αντιμετωπίσει η χώρα τις τάσεις αυτές αλλά και τις απρόβλεπτες εξελίξεις.

α) Διερευνά αβεβαιότητες και ασάφειες.
β) Εστιάζει σε μακροπρόθεσμες τάσεις και συστημικές αλλαγές.
γ) Χρησιμοποιεί εργαλεία όπως η ανάλυση σεναρίων, η στρατηγική ανίχνευση τάσεων και η συμμετοχική διαλεκτική συνεργασία (π.χ. Delphi method, Oxford style debate, Chatham house rule, παίγνια κλπ).
δ) Δεν προσπαθεί να κάνει ακριβείς προβλέψεις, αλλά να διευρύνει τη σκέψη για το μέλλον.

Ως παράδειγμα με τα εργαλεία ανάλυσης του Foresight (τα έχω αναφέρει αναλυτικά στο προηγούμενο άρθρο μου για το Forum) μπορούμε να εξετάσουμε την τάση δημιουργίας διαφορετικών πιθανών καταστάσεων για την παγκόσμια γεωπολιτική ισορροπία π.χ. το 2030, με βάση διάφορες παραμέτρους/εξελίξεις/ενδεχόμενα που υπάρχουν και δημιουργούνται στο διεθνές κι εγχώριο περιβάλλον, όπως οι συγκρούσεις και οι διεθνείς κρίσεις, οι διακρατικές σχέσεις, οι συμμαχίες και οι ανταγωνισμοί, οι αμυντικοί εξοπλισμοί και οι αξιώσεις ισχύος των ανταγωνιστών, η τεχνολογική ανάπτυξη, οι δημογραφικές αλλαγές ή η κλιματική κρίση κλπ.

2. Το forecasting (γραμμική ανάλυση στοιχείων/στατιστικών για αριθμητικού χαρακτήρα κυρίως προβλέψεις) από την άλλη επικεντρώνεται στην πρόβλεψη συγκεκριμένων μελλοντικών γεγονότων ή καταστάσεων με βάση τα τρέχοντα και τα ιστορικά δεδομένα (καταγραφή με γραφήματα), χρησιμοποιώντας μαθηματικά μοντέλα και ιστορικές τάσεις (μέσα από στατιστικά στοιχεία και γραφήματα) για την προβολή μελλοντικών αποτελεσμάτων.
Στόχος του forecasting είναι η παραγωγή συγκεκριμένων, αριθμητικών προβλέψεων ή προβολών για το τι είναι πιθανό να συμβεί στο ορατό μέλλον, δηλαδή βραχυπρόθεσμα ή μεσοπρόθεσμα.
α) Βασίζεται σε δεδομένα, στατιστικά στοιχεία, γραφήματα και μαθηματικές μεθόδους.
β) Προβλέπει ένα συγκεκριμένο αποτέλεσμα με σχετική ακρίβεια, συνήθως σε μικρότερο χρονικό ορίζοντα.
γ) Χρησιμοποιεί εργαλεία όπως στατιστικά μοντέλα, πίνακες, γραφικές παραστάσεις, χρονοσειρές και μοντελοποίηση δεδομένων.
δ) Εστιάζει στη βραχυπρόθεσμη έως μεσοπρόθεσμη προβολή μελλοντικών τάσεων.

Ως παράδειγμα μπορούμε να δούμε την πρόβλεψη του ρυθμού ανάπτυξης της οικονομίας μιας χώρας τα επόμενα δύο χρόνια με βάση τα τρέχοντα οικονομικά δεδομένα ή την πρόβλεψη των δημογραφικών αλλαγών στον πληθυσμό ενός κράτους για την επόμενη δεκαετία.

Κύριες Διαφορές FORESIGHT και FORECASTING

1. Χρονικός Ορίζοντας: Το foresight επικεντρώνεται στο μακροπρόθεσμο μέλλον (συνήθως δεκαετίες), ενώ το forecasting συνήθως αφορά το βραχυπρόθεσμο ή μεσοπρόθεσμο μέλλον (μήνες ή χρόνια).
2. Σαφήνεια Προβλέψεων: Το foresight εξετάζει πολλά πιθανά σενάρια και αστάθμητους παράγοντες, χωρίς να προσπαθεί να προσδιορίσει τι ακριβώς θα συμβεί. Το forecasting, αντίθετα, προσπαθεί να δώσει μία πιο ακριβή πρόβλεψη για το τι είναι πιθανό να συμβεί με βάση τα δεδομένα.
3. Στόχος: Το foresight βοηθά στη διαμόρφωση στρατηγικών για την προσαρμοστικότητα σε πολλαπλά ενδεχόμενα, ενώ το forecasting στοχεύει στην όσο το δυνατόν ακριβέστερη πρόβλεψη και σχεδιασμό με βάση τα τρέχοντα στοιχεία, στατιστικές και τάσεις.

ΚΑΤΑΛΗΓΟΝΤΑΣ

Το forecasting είναι πιο συγκεκριμένο και επικεντρωμένο στην ακριβή πρόβλεψη μελλοντικών γεγονότων με βάση αριθμητικά και στατιστικά δεδομένα,
ενώ το foresight είναι πιο ευέλικτο και διερευνητικό, εξετάζοντας ιδέες, αντιθέσεις, ανταγωνισμούς, σκέψεις, διεθνείς εξελίξεις, μακροπολιτικές, εναλλακτικά σενάρια και τάσεις, σημερινά διατιθέμενα και μελλοντικά μέσα και πόρους, για να προετοιμάσει αυτούς που λαμβάνουν αποφάσεις πολιτικής και χαράσσουν στρατηγική απέναντι σε έναν αβέβαιο κόσμο.

Και αυτός ακριβώς είναι ένας από τους βασικούς σκοπούς του Συνεδρίου "G3 Foresight Forum".

Φενέκος Στέλιος, 16/9/2024, 17.38